Ambacht en generatie: bij Juwelen Vandeweyer blijft het vak leven

“Er valt niets meer te beleven in het centrum, dus ga ik er niet meer shoppen.” Het is een vaak gehoorde uitspraak. Toch klopt dat beeld niet helemaal. Ja, er staan panden leeg, maar tegelijk telt het Lommelse stadscentrum nog altijd een verrassend breed aanbod aan zaken – vaak gerund door gedreven ondernemers die er al jarenlang hun passie in leggen. Bij Beeldig Nieuws uit Lommel willen we die handelaars graag in de schijnwerpers zetten, met speciale aandacht voor hun eigen, unieke verhaal.

Wie de Kerkstraat inloopt, herkent ze meteen: de vertrouwde etalage van Juwelen Vandeweyer, waar tijd en traditie hand in hand gaan. Achter de toonbank en het atelier schuilt Tom Vandeweyer, tweede generatie in een familie die al sinds 1979 haar hart en handen aan het vak wijdt. Wat ooit begon met klokken en horloges, groeide uit tot een juwelierszaak met een eigen ziel — eentje waarin ambacht, precisie en persoonlijk contact nog altijd vooropstaan.

Tom vertelt met een rustige vanzelfsprekendheid over hoe het allemaal begon. Zijn ouders startten de zaak eind jaren zeventig, in het pand waar voor die tijd juwelier Lou Melotte gevestigd was, toen nog met de focus op uurwerken en herstellingen. “Mijn vader was eigenlijk horlogemaker,” zegt hij. “Klokken en horloges, dat was zijn wereld. De juwelen, waar Lou Melotte in deed, zijn meegekomen.” Tom groeide letterlijk tussen de gereedschappen op en rolde samen met zijn zus rond 2010 in de zaak van zijn ouders. Een jaar of vijf later zetten ze de stap om de zaak naar hem over te zetten toen zijn ouders richting pensioen gingen, maar pas een goeie vier jaar geleden zijn zijn ouders er echt volledig uitgestapt. Vandaag leidt hij de winkel samen met enkele vaste collega’s, die hij steevast “mijn team” noemt.

Het atelier als hart van de winkel

Achter de winkel ligt het kloppende hart van Juwelen Vandeweyer: het atelier. Daar werkt Tom, die van opleiding goudsmid-horlogemaker is, het liefst, tussen de werkbanken, vijlen en loepen. “Ik doe zowel herstellingen als nieuw werk,” vertelt hij. “Soms smelten we oud goud om en maken we daar iets nieuws van. Dat is eigenlijk het mooiste wat er is — iets met een verhaal opnieuw leven inblazen.”

Naast juwelen blijft ook de horlogerie een passie. Oude mechanische uurwerken herstellen vraagt geduld en kennis, maar precies dat vindt Tom er zo boeiend aan. “Bij horloges is het zwart-wit: het werkt of het werkt niet. Er is geen tussenweg. Bij juwelen kan ik meer mijn creativiteit kwijt, maar ik vind de afwisseling tussen die twee heerlijk. En dan nog een beetje boekhouding en papierwerk tussendoor maakt het helemaal plezant en afwisselend.”

Vakmanschap met een menselijk gezicht

Wat opvalt, is Toms rustige overtuiging dat echt vakwerk altijd zijn plaats blijft behouden, ook in tijden van online shoppen. “Veel klanten doen tegenwoordig hun huiswerk op voorhand,” zegt hij. “Ze weten vaak al wat ze willen, maar als ze het hier kunnen zien en passen, merken ze dat het advies en het gevoel veel belangrijker zijn dan een foto op een scherm.”

Het persoonlijk contact en het eerlijke advies zijn voor hem minstens zo belangrijk als de verkoop. “Ik wil dat mensen hier buiten gaan met het gevoel dat ze goed geholpen zijn, dat ze iets hebben gekocht dat écht bij hen past. Niet gewoon iets dat toevallig goedkoop was.”

Een ambacht vol emotie

Soms krijgt zijn werk ook een heel andere, intiemere betekenis. Tom heeft een collectie gedenksieraden — juwelen waarin as, haar of symbolische elementen verwerkt worden. Maar hij maakt ze soms ook zelf. Eén verhaal herinnert hij zich bijzonder goed: “Een man uit het Nederlandse Harderwijk vroeg me om een ring te maken ter herinnering aan zijn vader. Er moest, buiten de assen, een zwarte kraai in verwerkt worden, met blauw zoals de kleur van zijn vaders ogen. Die kraai stond symbool voor zijn vader. Dat was zó persoonlijk. Die man is speciaal naar hier gekomen, en toen hij het juweel kwam ophalen, was hij echt ontroerd. Dat zijn de momenten waarop je beseft wat je werk kan betekenen.”

Tussen verleden en toekomst

Hoewel het straatbeeld veranderd is en het aantal familiebedrijven afneemt, blijft Tom hoopvol. “De tijden zijn anders, ja. Mensen shoppen niet meer zomaar een middagje in de stad. Maar zolang er nog klanten zijn die het vak waarderen, blijf ik het met plezier doen.”

Zijn eigen kinderen zijn nog jong, maar de liefde voor het ambacht lijkt al voorzichtig door te sijpelen. “Mijn zoon van twee zit soms naast mij aan de werkbank. Hij pakt gereedschap vast, kijkt wat ik doe. Of dat later iets wordt, weet ik niet — maar hij heeft er duidelijk iets mee.”

Een zaak met een ziel

Bij Juwelen Vandeweyer draait het niet om trends of snelle verkoop. Het is een plek waar tijd nog even mag stilstaan, waar goud opnieuw vorm krijgt en herinneringen tastbaar worden. Of zoals Tom het zegt: “Het mooiste aan dit beroep is dat je iets maakt dat betekenis heeft, iets wat mensen koesteren. En dat gevoel, dat verandert gelukkig niet met de tijd.”