Vandaag werd in Kattenbos aan de Leyssensmolen het toeristisch seizoen feestelijk op gang getrapt. Zoals de traditie het wil, gebeurde dat met het plaatsen van de stormplanken en het lichten van de vang – dé symbolische handeling waarmee de molen uit zijn winterslaap wordt gehaald en opnieuw tot leven komt. (Foto's Chris Bosmans)
Vier Lommelse molenaars, Jos, Ludo, John en Vinus (grote foto), namen ook dit jaar het voortouw. Jammer genoeg moesten ze het deze keer stellen zonder aanwezigheid van het stadsbestuur, iets wat door de molenaars toch werd gemist.
“Dit doen we al meer dan dertig jaar tijdens het eerste weekend van april,” vertelt Jos Nijs, voorzitter van vzw De Leyssensmolen. “Het is elk jaar opnieuw een bijzonder moment. Niet alleen om het toeristisch seizoen te starten, maar ook om ons vakmanschap en het molenerfgoed levend te houden.”
Voor wie niet vertrouwd is met molentaal: de vang is de rem van de molen. Ze zorgt ervoor dat de wieken stil blijven staan wanneer dat nodig is, bijvoorbeeld bij te harde wind. Door de vang te lichten – het loslaten van de rem via een touw – krijgen de wieken opnieuw vrij spel en kan de molen weer draaien. Een krachtig symbool dat de molen opnieuw “in beweging” brengt.
Dat die beweging niet louter symbolisch is, blijkt ook uit de indrukwekkende capaciteit van de molen: tot wel 500 kilogram meel per uur kan hier geproduceerd worden.
Maar naast vakmanschap leven er in en rond de molen ook heel wat verhalen voort. Zo vertelden de molenaars een bijzondere anekdote over Sint-Victor, die al sinds de middeleeuwen als beschermheilige van molenaars wordt vereerd. Volgens een oude legende was Victor een Romeinse soldaat die tijdens gevechten in onze streken door de Galliërs gevangen werd genomen. Zij zouden hem tussen de molenstenen hebben vermalen, waarna zijn lichaam overal verspreid raakte.
Toen dit nieuws Rome bereikte, stuurden de Romeinen een leger terug, versloegen de Galliërs en verzamelden de resten van Victor. Alles werd teruggevonden… behalve één duim. En precies daarom, zo gaat het verhaal, gaan molenaars vandaag nog altijd met hun hand door het meel: op zoek naar dat ene ontbrekende stukje (foto 1 onder).
Of het verhaal historisch klopt, is maar de vraag – maar het geeft wel mooi weer hoe rijk de tradities en vertellingen rond de molen zijn. En terwijl de wieken opnieuw draaien boven Kattenbos, blijven ook die verhalen verder leven.
Reactie plaatsen
Reacties